Menu

Dlaczego wszystko co wiesz o piłce jest nieprawdą ?

Futbol i okolice

Bramkarz - definicja

wolfi44

 

Bramkarz ... jedno słowo, wiele znaczeń i jak sądzę również wiele emocji ze względu na zadania wykonywane przez tytułowego bohatera. Dla jasności tekst nie jest o ludziach pilnujących porządku i dokonujących selekcji przed koncertem itp.

Być bramkarzem, a być zawodowym bramkarzem to taka sama różnica jak być piłkarzem (grając w pełni amatorsko lub rekreacyjnie) i być zawodowym piłkarzem, w tym aspekcie nie ma różnic. Osobiście śmieszy mnie jak ktoś twierdzi, że jest piłkarzem, a pięć dni w tygodniu wstaje o 7 rano by udać się do pracy, a w piłkę kopie w dwa wieczory w tygodniu ale to jedynie moje indywidualne podejście do tematu dlatego przypadków ludzi grających w pełni amatorsko lub rekreacyjnie nie biorę pod uwagę ze względu na inne wymagania oraz inne cele jakie przyświecają w trakcie takiej gry.


Wiadomo co wyróżnia bramkarzy od pozostałych zawodników : barwa stroju, inne zadania w grze, inne przepisy (możliwość łapania piłki w ręce) to są elementy, które obowiązują wszystkich zawodników na tej pozycji. Mimo, że na przestrzeni lat się to zmienia to bramkarze zazwyczaj należą do największych ludzi w swoich zespołach, a co się z tym wiąże również do najcięższych. To spowodowane jest wymaganiami jakie ze sobą niesie gra na tej pozycji choć są wyjątki, które potwierdzają, że nie trzeba być wielkoludem by być znakomitym bramkarzem. Przykłady :


Ivo Viktor - (176 cm) Mistrz Europy z roku 1976 z Czechosłowacją
Oscar Perez Rojas (172 cm) - meksykański bramkarz, który od początku swojej kariery był związany z Cruz Azul (413 występów) - grał na Mundialu 2010 w RPA w reprezentacji Meksyku
Fabien Barthez (178 cm) - legenda, Mistrz Świata i Europy z Francją, 87 meczów w reprezentacji
Jérémie Janot (176 cm) - blisko 400 meczów w Ligue 1
Rene Higuita - (176 cm) - ten od skorpiona, legendarny bramkarz reprezentacji Kolumbii


Nie da się ukryć, że nie ma wielu ludzi poniżej 180 cm, którzy osiągnęli by w futbolu sam szczyt ale te postacie pokazują, że można. Kończąc jednak wątek fizyczności w zdecydowanej większości przypadków bramkarz to osoba o wzroście w przedziale 185 – 198 cm. Może się wydawać, że im ktoś większy tym ma łatwiej dobrze bronić to jednak są również granice, których przekroczenie uniemożliwia osiągnięcie najwyższego światowego poziomu, a potwierdzeniem tego jest stan obecny gdzie jedynym bramkarzem ze światowego topu, który mierzy powyżej 200 cm to Fraser Forster (201 cm), jeśli oczywiście uważacie Forstera za znakomitego bramkarza.


Mówią, że bramkarz nie może być normalny (tak jak lewoskrzydłowy). Każdy zna jakiegoś porytego kolesia, który gra na tej pozycji ale znamy też wielu pokręconych obrońców, pomocników czy napastników. To, że kogoś uważamy za oderwanego od normalności i akurat jest to bramkarz to skutek panującego przekonania oraz przypadku. Oczywiście są znane na całym świecie przypadki golkiperów, którzy wspomniane przekonanie mocno rozsławili np. Fabien Barthez, Oliver Kahn (mój idol z dzieciństwa), Victor Valdes (który chyba nie był idolem dla wielu młodych ludzi) czy z naszego podwórka Maciej Szczęsny. Ale mogę wymienić dużo więcej nazwisk, które świadczą o tym, że bramkarze to opanowani ludzie panujący nad agresją np. Tthibaut Courtois, Dida, Edwin van der Sar, Petr Cech, David de Gea, Łukasz Fabiański, Jasper Cillessen. Nikt nie wmówi nam, że to są ludzie zwariowani i szaleni, a byli to lub są obecnie czołowi bramkarze świata.


Zazwyczaj największe emocje podczas oglądanych spotkań dostarczają nam oczywiście bramkarze bo jeśli wpada gol to znaczy, że bramkarz nie zdołał obronić, jeśli piłka nie wpadła do siatki to w wielu przypadkach maczał w tym palce bramkarz, często również szansa na to, że zobaczymy bramkę spowodowana jest błędem zawodnika w odmiennym od reszty kolorze kostiumu. Nie inaczej jest gdy skala emocji dodatkowo rośnie czyli w przypadku rzutów karnych, tutaj również ogromna rola zawodników z rękawicami na dłoniach. Można stwierdzić zatem, że tam gdzie w piłce pojawiają się emocje tam zawsze w pobliżu kręci się golkiper. Jeśli mamy emocje podczas meczów i nie mają one związku z golem lub obroną to zazwyczaj są to albo brutalny faul albo bijatyka. Jeśli chodzi o brutalne faule to tu udział bramkarzy jest znikomy ale nie zerowy – przykład : Schumacher nokautujący Battistona na Mundialu w 1982 (kto nie widział odsyłam na YouTube) i Wiese nokautujący Ivicę Olicia. Z bijatykami bywa różnie ale jeśli dochodzi do poważnych starć to bramkarze rzadko kiedy pilnują swojej bramki i zazwyczaj prędko pędzą pomóc kolegom w przepychaniach.


Bramkarzy traktuje się jako zawodników, którzy mają bronić jak leci piłka w bramkę, mają wykopać piłkę jak już ją złapią, mają podpowiadać obrońcom podczas gry, czasem obronią karnego, czasem coś wpuszczą. Oczywiście bronienie strzałów i wznowienie gry to istotne elementy w tej dziedzinie jednak to jedynie dwa ze zdecydowanie większej ilości zadań jakie musi realizować bramkarz. Często nieświadomie oglądamy zawodników, a na najwyższym poziomie każdy krok golkipera jest istotny, każdy nawet trzy metrowy wyrzut piłki jest istotny, każda wskazówka skierowana do obrońcy może okazać się kluczowa dla meczu, a co za tym idzie sezonu. Tam nic nie dzieje się przypadkowo, każda decyzja musi być przemyślana i to szybko. Wraz z rozwojem futbolu zmienia się rola bramkarza w grze. Hasło – bramkarz jako 11 zawodnik nie jest czyimś wymysłem, potwierdzeniem tego jest fakt, że bramkarz w meczu wykonuje więcej podań niż chwytów.


Często nie zdajemy sobie sprawy gdy dany napastnik nie trafi do bramki, że jest to zasługa bramkarza bo optymalnie ustawił swoje ciało względem rywala, to spowodowało u niego zmianę decyzji i w efekcie piłka mija słupek i opuszcza boisko. W takich sytuacjach istotny jest każdy, nawet najmniejszy ruch bramkarza. Jest pełno sytuacji, w których wydaje się, że bramkarze nie wykazali się niczym spektakularnym, a winę za brak gola ponosi strzelec, a jednak to golkiper swoim zachowaniem przyczynił się do nieskutecznego dla rywala zakończenia akcji. Choć moja przygoda z piłką jak dotąd nie trwała wiecznie i nie była to kariera zawodowego piłkarza to mam w pamięci masę sytuacji, w których piłka nie wpadła do mojej bramki dzięki odpowiedniemu zachowaniu ale oprócz mnie nikt o tym nie pamięta, a to dlatego ,że jedynie ja byłem świadomy, że przewidzenie ruchu rywala czy szybka reakcja na sytuację bez którego nie udało by się piłki obronić wymaga od bramkarza więcej niż chwyt piłki lecącej przez 20 metrów. Są takie sytuacje, że strzelec ma wydawało by się doskonałą okazję do zdobycia gola, a jednak go nie strzela, bo bramkarz zachowa się właściwie i nie mam tutaj na myśli spektakularnej parady, a uniesienie lewej stopy 5 cm do góry lub zrobienie jednego kroku do przodu. Można to określić jako antycypacja jednak samo przewidzenie sytuacji to jedno, a odpowiednia reakcja to drugie. Właśnie coś takiego jak antycypacja połączona z odpowiednią koordynacją ruchową oraz szybkim i sprawnym działaniem określiłbym jako zmysł, który każdy bramkarz chcący odnosić sukcesy musi posiadać. Aby rozwijać tą cechę należy analizować i wyciągać wnioski z każdej boiskowej sytuacji. Ten kto będzie w tym lepszy, a nie będzie odstawał w innych elementach zajdzie dalej. Wszystko to wiąże się z podejmowaniem decyzji, jeśli masz znakomite warunki fizyczne, jesteś duży, silny, skoczny, masz dobry chwyt, dobrze grasz nogami, do tego jesteś szybki i sprawny ale podejmujesz złe decyzje to nie masz szans osiągnięcia sukcesu. 


Uważam, że nie docenia się aspektu decyzyjności, czy ktoś z was spotkał się z opinią na temat jakiegoś bramkarza, że ten czy tamten jest dobry bo podejmuje dobre decyzje ? Mówi się, że ten albo ten drugi jest kumaty, że dobrze łapie, że ma dryg ale nie słyszałem, że ktoś mówi o bramkarzu, że podejmuje dobre decyzje, a w przypadku gry na tej obciążonej ogromną odpowiedzialnością pozycji uważam to za klucz do wszystkiego. Może nie mówi się o tym bo wydaje się, że wiemy jak trenować i ulepszać chwyt piłki, siłę, skoczność, dynamikę, koordynację, czas reakcji, a mało kto trenował podejmowanie decyzji. Nasuwa się na myśl stwierdzenie, że każdy mecz czy gra na treningu uczy bramkarza podejmowania decyzji i to z pewnością prawda ale w meczu również mamy element siły, skoczności, dynamiki, a mimo to trenujemy to często w wyizolowanych ćwiczeniach na treningu, a podejmowania decyzji nie ma lub jest bardzo mało.


Aby te treści pokryć jakimś przykładem przedstawię go. Znam faceta, który ma fizyczne predyspozycje do tego aby być zawodowcem, stale poprawia chwyt, siłę, szybkość grę nogą itd ale ma jeden ogromny problem – ciągle podejmuje złe decyzje, ilość błędów praktycznie nie maleje mimo, że z każdym treningiem i meczem rośnie jego doświadczenie i ma coraz więcej sytuacji do analizy. Być może nawet to czyta, ale nie piszę tego po to by komuś wytykać wady zwłaszcza gdy sam prawie od roku nie gram w piłkę, a jedynie po to by zwrócić uwagę na moim zdaniem bardzo ważny aspekt.

 

Jedna zła decyzja o wyjściu z bramki na przedpole często marnuje wysiłek całego zespołu w danym meczu dlatego podejmowanie decyzji wiąże się z dużym ryzykiem oraz odpowiedzialnością.Ze względu na to żaden z kandydatów, który liczy na triumfy nie może obawiać się popełnienia błędu, zwłaszcza w sytuacji gdy przed chwilą właśnie coś spartolił. Ilu to było kandydatów do gry w bramce, których przekreślił jeden błąd, oczywiście dokładnie tego nie wiem ale wiem, że było ich wielu. Jakich nazwisk nie znamy bo właśnie przez jedną pomyłkę spalili się psychicznie i nie potrafili podnieść swojej mentalności do góry. To nie przypadek, że znamy takie nazwiska jak Neuer czy Buffon bo to najwyższa klasa ale mogę sądzić, że oni nie zawsze byli najlepsi w czasach swojej młodości, a zaszli i utrzymali się na szczycie również dzięki odpowiedniemu myśleniu nie przed popełnionym błędem ale również po nim. Jeśli ktoś na tej pozycji nie radzi sobie z presją to prędzej czy później (raczej prędzej) straci swoją szansę i otrzyma ją kto inny. Czasami też presja jest tłumaczeniem dla braków w wyszkoleniu lub zbyt małego potencjału zawodnika ale obserwując kogoś przez dłuższy okres czasu można to dokładnie określić. Mimo, że bramkarz jako jedyny może piłkę łapać to i tak najważniejsza jest głowa.

Polska to kraj,w którym dobrych bramkarzy nie brakowało, nie brakuje i brakować nie będzie. Przed laty Tomaszewski, Młynarczyk, Dudek, Matysek, obecnie Szczęsny, Fabiański, Boruc te nazwiska są znane na całym świecie bo klasa tych zawodników to poziom międzynarodowy. Dlaczego mieliśmy i mamy na tej pozycji bardzo dobrych zawodników, a na pozycjach z pola już wypadamy gorzej ? Moim zdaniem to efekt tego, że bramkarze przez wiele lat zarówno w Polsce jak i na świecie trenowali w podobny sposób. Dużo większe różnice były w treningu zawodników grających w polu i stąd na tej pozycji nie odstawaliśmy od czołowych bramkarzy z innych krajów. Uważam, że w kolejnych latach reprezentacja Polski nie będzie miała problemu na tej pozycji, a jedyny kłopot to kłopot bogactwa.

Co powoduje, że dana osoba decyduje się na grę na pozycji bramkarza ? Mimo, że znane są przypadki znakomitych zawodników na tej pozycji, którzy swoje pierwsze kroki stawiali w wieku 14, 15 czy nawet 16 lat to zdecydowanie więcej zawodowych bramkarzy było związanych z tą pozycją od najmłodszych lat. Decyzja o przypisaniu do tej specyficznej roli nie zawsze należy do zaczynającego przygodę z piłką dziecka, czasami jest to polecenie trenera. Jeśli jednak ktoś nie czuje się na tej pozycji komfortowo to kwestią czasu jest zmiana roli w zespole. Aby odpowiednio się rozwijać i osiągać kolejne sukcesy gracz musi czuć się komfortowo, inaczej zniechęci się do łapania piłki. Uważam, że nie ma jakiegoś jasno określonego elementu, który decyduje o tym, że Jaś chce bronić, a Michał woli się wcielić w rolę pomocnika. Dla dalszych losów młodego adepta znaczenie ma to czy w danej roli radzi sobie dobrze, jeśli tak to jest chwalony przez kolegów i trenerów, a to motywuje aby nadal wykonywać dobrze określone zadania bo każdy z nas lubi być chwalony. Moja przygoda z tą pozycją zaczęła się banalnie, pewnego dnia znalazłem rękawice bramkarskie, które ktoś zostawił na boisku, mimo, że nie były to czasy na tyle odległe, żeby małe rękawice stanowiły coś nadzwyczajnego to jednak było inaczej niż jest dzisiaj. Dlatego, że miałem rękawice to je zakładałem i stawałem przed bramką i starałem się obronić strzały, z czasem broniona bramka była coraz większa, strzały coraz mocniejsze, a rękawice coraz większe.

Bramkarz nie jest oczywiście pozbawiony możliwości zdobywania goli ale dzieje się to bardzo sporadycznie. Każdy interesujący się futbolem kibic zna i wie dlaczego są znane takie nazwiska : Rogerio Ceni, José Chilavert, Hans-Joerg Butt. Ci panowie często i skutecznie wykonywali rzuty karne i rzuty wolne co odróżniało ich w pewien sposób od reszty. Swego rodzaju rodzynkiem na skalę światową jest Jorge Campos, którego nie można zdefiniować jako tylko i wyłącznie bramkarza bo często grał też na pozycji napastnika. Nie jest to postać anonimowa bo Campos rozegrał 130 meczów w reprezentacji Meksyku. . Mój dobry znajomy jest znakomitym przykładem, że bramkarz może strzelać gole i to w dużej ilości, a zdarzało mu się to również gdy w przymusu grał jako napastnik, jednak miało to miejsce na poziomie III ligi. Taki przypadek na poziomie międzynarodowym prawdopodobnie nie będzie miał miejsca, gol bramkarza z rzutu karnego czy wolnego jest możliwy, ale bramka bramkarza grającego jako napastnik to coś czego nie zobaczymy na najwyższym poziomie. Oczywiście są przypadki, że bramkarz strzeli gola głową po zamieszaniu lub wybijając piłkę od bramki ale robi to w roli bramkarza.

W przeszłości golkiper w zdecydowanej większości przypadków nosił koszulkę z numerem 1 , z czasem ilość bramkarzy z tą cyfrą maleje ale nadal większość bramkarzy to 1 na plecach. Rezerwowy bramkarz zazwyczaj nosi(ł) 12.


Wracając do tytułu czyli definicji bramkarza na podstawie swoich przemyśleń i doświadczeń ale również treści mądrych ludzi, których staram się słuchać stwierdzam, że bramkarz (czyli zawodowy piłkarz grający na tej specyficznej pozycji) to zazwyczaj duży i silny facet wykazujący się znakomitą sprawnością, koordynacją i umiejętnościami bramkarskimi i przede wszystkim osoba, która musi podejmować bardzo dużo dobrych decyzji oraz radzić sobie z większą presją niż partnerzy z drużyny.


Cieszę się, że doczytałeś/aś do końca. Po cichu liczę, że będę miał jeszcze fizyczną możliwość dokładniejszego zbadania tego tematu poprzez grę na tej specyficznej ale bardzo lubianej przeze mnie pozycji, trzymajcie kciuki ! :)

 

© Dlaczego wszystko co wiesz o piłce jest nieprawdą ?
Blox.pl najciekawsze blogi w sieci